Hợp tác xã Sinh Dược Ninh Bình: Mô hình gắn giá trị bản địa với chính sách khuyến công

Chiều ở vùng Tây Hoa Lư mang theo mùi sả, quế, hương nhu  thoang thoảng. Mùi hương đặc trưng ấy xuất phát từ xưởng sản xuất của Hợp tác xã Sinh Dược (HTX), nơi mà câu chuyện phát triển không bắt đầu từ máy móc hay chiến lược thương mại, mà từ cỏ cây bản địa và khát vọng tạo sinh kế xanh cho người dân quê mình.

Khởi nguồn từ cây cỏ bản địa – Hành trình quay về để đi xa

Ít ai nghĩ rằng tinh dầu, xà phòng hay dầu gội thảo mộc đang được trưng bày tại các hội chợ trong nước lại bắt đầu từ căn bếp nhỏ của một nhóm người trẻ. Họ trở về vùng đất đá vôi để tìm cách gìn giữ những loại cây đã gắn bó với đời sống người dân: Bồ kết, hương nhu, nghệ, quế, hồi, xả…

“Nguyên liệu thì nhiều, người có nghề cũng còn đó. Điều thiếu nhất là cách làm mới”, một thành viên HTX kể lại.

Từ những mẻ xà phòng đầu tiên còn vụng về, Sinh Dược dần hình thành triết lý sản xuất của mình đó là, hai thác vừa đủ; sản xuất xanh – tuần hoàn.

Đó cũng là điểm tạo nên bản sắc riêng của thương hiệu một thứ “hồn Việt” không thể sao chép bằng công thức công nghiệp hóa.

Một số hình ảnh sản phẩm tại Hợp tác xã

Khuyến công: Từ hỗ trợ kỹ thuật đến cú huých thay đổi tư duy sản xuất

Nhiều người nghĩ khuyến công chỉ là nguồn vốn hỗ trợ mua sắm đổi mới trang thiết bị. Nhưng với Sinh Dược, khuyến công lại đóng vai trò khác: Kích hoạt tư duy sản xuất hiện đại từ một mô hình thủ công.

Những năm đầu, HTX đối mặt với vấn đề mà rất nhiều cơ sở CNNT gặp phải như: sản lượng bấp bênh; chất lượng không đồng đều; chiết tách thủ công gây hao hụt lớn; bao bì chưa đạt chuẩn thị trường.

Sự vào cuộc của chương trình khuyến công đã giúp Sinh Dược chuyển mình mạnh mẽ nhờ chuỗi hỗ trợ đồng bộ, doanh nghiệp đã đầu tư thiết bị sấy lạnh và chiết tách hiện đại; hướng dẫn xây dựng quy trình chuẩn an toàn – vệ sinh; tư vấn thiết kế bao bì gọn – xanh – phù hợp thị trường quốc tế; đào tạo quản lý chất lượng, chuyển đổi xanh và thương mại điện tử; kết nối xúc tiến thương mại trong và ngoài nước.

Tác động rõ rệt nhất chính là đổi mới tư duy sản xuất. Từ mô hình thủ công dựa vào kinh nghiệm, Sinh Dược chuyển sang sản xuất theo tiêu chuẩn – điều kiện tiên quyết để tham gia chuỗi cung ứng lớn.

Chuyển đổi số – bước tiến mới từ một chương trình khuyến công

Ít ai biết rằng Sinh Dược đã từng được hỗ trợ triển khai chuyển đổi số. Không chỉ dừng ở đào tạo thương mại điện tử, khuyến công đã giúp HTX ứng dụng phần mềm quản lý đơn hàng và tồn kho; số hóa quy trình sản xuất; thiết lập hệ thống truy xuất nguồn gốc nguyên liệu; quản lý dữ liệu khách hàng và thị trường.

Nhờ đó, Sinh Dược giảm mạnh sai sót thủ công, tăng khả năng kiểm soát chất lượng yếu tố mà các hệ thống bán lẻ hiện đại và đối tác quốc tế coi là bắt buộc.

Chuyển đổi số không phải để “theo kịp trào lưu”, mà giúp Sinh Dược vận hành mô hình xanh một cách minh bạch, tiêu chuẩn hóa và có khả năng mở rộng bền vững.

Tham gia các hoạt động xúc tiến – mở rộng đầu ra cho sản phẩm địa phương

Tại một số sự kiện xúc tiến thương mại và kết nối cung cầu do Trung tâm Đổi mới sáng tạo và Khuyến tổ chức, Sinh Dược là một trong những mô hình được giới thiệu nhằm quảng bá sản phẩm thảo mộc địa phương.

Điểm nhấn của mô hình này tại các sự kiện không phải sự phô trương, mà là cách họ trình bày sản phẩm gắn liền với câu chuyện bản địa và phương thức sản xuất xanh, tuần hoàn. Cách tiếp cận này phù hợp với xu hướng tiêu dùng và yêu cầu của thị trường quốc tế.

Việc ký kết biên bản ghi nhớ hợp tác với hệ thống phân phối hiện đại cho thấy khuyến công có vai trò quan trọng trong tạo cơ hội tiếp cận thị trường cho các cơ sở CNNT, chứ không chỉ dừng lại ở hỗ trợ sản xuất.

Gian hàng của Hợp tác xã Sinh Dược tại Hội chợ triển lãm Quốc tế

Kiên định mô hình xanh – tuần hoàn – không lãng phí

Sau ánh đèn triển lãm, trở về nơi sản xuất, Sinh Dược vẫn vận hành trên nền tảng mà họ đã chọn: Bã thảo mộc được ủ thành phân hữu cơ; bao bì giấy được tái chế và cải tiến liên tục; quy trình sản xuất tiết kiệm năng lượng; chuẩn hóa hồ sơ OCOP và tiêu chuẩn xuất khẩu cho nhóm sản phẩm chủ lực.

Từ một đơn vị sản xuất nhỏ, Sinh Dược đã vươn mình trở thành thương hiệu tiêu biểu, kết hợp hài hòa giữa kinh tế – môi trường – xã hội, góp phần lan tỏa mô hình sản xuất xanh bền vững. Và có lẽ, khi những sản phẩm mang hương sả, quế, bồ kết của Sinh Dược xuất hiện ngày càng nhiều trên kệ hàng hiện đại, người ta sẽ hiểu rằng phía sau đó là sự cộng hưởng giữa bản sắc bản địa và điều chỉnh chính sách đúng thời điểm của ngành Công Thương.

                                                               Thực hiện: Kim Thanh – Phòng TKNL